Endzel Józef TW ps. „Jan” Mińsk Mazowiecki

By | Sierpień 21, 2017

Endzel Józef s. Stanisława ur. 04.07.1925 IPN Lu 00414/262 TW ps. „Jan” nr. rej. 793, 3807 i 1469 Mińsk Mazowiecki

Mieszkaniec Mińska Mazowieckiego. Wykształcenie 7 klas szkoły podstawowej. Z zawodu ślusarz zatrudniony w Zakładach Naprawczych Taboru Kolejowego w Mińsku Mazowieckim. Do współpracy z Powiatowym Urzędem d/s Bezpieczeństwa Publicznego zwerbował go 22.05.1956 roku ppor. Keller Marian st. ref. Oddz. V Zachód WUBP w Warszawie. Własnoręcznie napisał zobowiązanie o współpracy przyjmując pseudonim konspiracyjny „Jan”. W jego charakterystyce wystawionej 15.11.1960 roku przez oficera operacyjnego Służby Bezpieczeństwa Komendy Powiatowej MO w Mińsku Mazowieckim ppor. Witolda Białasa możemy przeczytać między innymi://..//Tajny współpracownik ps. „Jan” został pozyskany do współpracy przez pracownika b. Wydz. V. WU d/s BP w W-wie ppor. Kellera z dniem 2.06.1956 r. na podstawie dobrowolności. Zawerbowany został do obserwacji i rozpracowania figuranta sprawy obserwacyjno-ewidencyjnej ob. Tanbert Władysława. W związku z reorganizacją org. B.P. w 1956r. i likwidacją wspomnianej jednostki organizacyjnej został  on z czynnej sieci agent.  inform. wyeliminowany dn.18.XII.1956 r. Z uwagi na to że, Zakłady Naprawcze Taboru Kolejowego w Minsku Maz. gdzie pracuje t.w. ps. „Jan” mają poważne znaczenie w naszej gospodarce narodowej, a gdzie notuje się szereg różnych wypadków noszących cechy celowej wrogiej działalności, jak też i krótkotrwałych strajków i tendencji strajkowych, koniecznym stało się zapewnienie dopływu informacji z terenu obiektu aby móc należycie przeciwdziałać i dlatego podjęto na łączność tw. ps. „Jan” dnia 23.VIII.1958r. Do 1960 r. z w/w układała się dobrze i otrzymano od niego szereg cennych informacji.  Na początku 1960 r. kilka razy zerwał spotkanie tłumacząc się brakiem czasu ze względu na dokształcanie się i nienormowaną pracę.//..//…Jako tajny współpracownik jest zdyscyplinowany, prawdomówny, spostrzegawczy, przestrzega konspiracji jak również umie nawiązywać z ludźmi rozmowy na interesujące nas tematy tak w miejscu pracy jak i zamieszkania. Politycznie wyrobiony jest dobrze, należycie ocenia sytuacje tak na arenie międzynarodowej jak i w kraju. Otrzymane zadania stara się w miarę możliwości wykonywać sumiennie i na czas. Do współpracy ze Służbą Bezp. chętny.//..//….Dotychczas był dwukrotnie wynagradzany – raz upominkiem imieninowym – drugi raz kwotą pieniężną. Do czasu ponownego przejęcia go na łączność pozostaje na kontakcie ofic. operac. ppor. Białas Witolda. Analizując dotychczasową współpracę t.w. ps. „Jan” należy stwierdzić, że jest to wartościowa jednostka i przy właściwym kierowaniu w dalszej współpracy może dużo pomóc Służbie Bezpieczeństwa szczególnie na odcinku zwalczania wrogiej działalności w naszej gospodarce narodowej.//..//(zachowano oryginalną pisownię). W charakterystyce TW ps. „Jan” którą wystawił w maju 1964 roku oficer oper. SB KPMO w Mińsku Maz. ppor. R. Sabala czytamy: //..//….Na osobistą łączność t.w. ps. „Jan” w dniu 15.XI.1962r.//..//…..W okresie tym  z t.w. ps. Jan” odbyto 25 spotkań, uzyskano 22 doniesienia. Przez okres 3 miesięcy miała miejsce przerwa w pracy z t.w. ps. „Jan” z powodu jego choroby, poza tym zerwanych spotkań z nim nie było. Uzyskane od t.w. ps. „Jan” doniesienia posiadały poważną wartość operacyjną.//..//….Informacje uzyskane od t.w. ps. „Jan” zostały sprawdzone i potwierdzone.//..//…W omawianym okresie t.w. wynagradzany był 4-ro krotnie na sumę 1.500,-zł //..//..T.w. ps. „Jan” mimo iż posiada wykształcenie podstawowe jest człowiekiem o dużym doświadczeniu życiowym, w m. zamieszkania i pracy cieszy się dużym autorytetem i zaufaniem, jest bez nałogów, praktyk religijnych nie uznaje interesuje się zagadnieniami politycznymi, które interpretuje w sposób właściwy i pozytywny.//..//(zachowano oryginalną pisownię). Z kolei w jego charakterystyce pracy wystawionej 30.05.1970 roku przez kpt. Sabalę możemy przeczytać://..//….. Za ubiegły okres t.w. ps. „Jan” charakteryzowany był pozytywnie. Wyróżnił się szczególnie w dostarczaniu informacji dotyczących sytuacji na ochranianym obiekcie kluczowym tj. ZNTK Mińsk Maz. W oparciu o jego informacje w poważnym stopniu zrealizowano plany zabezpieczenia i zapobiegania przed wrogą działalnością w tym zakładzie.//..// W roku 1969 odbyłem z t.w. ps. „Jan 16 spotkań.//..//W wyniku długoletniej współpracy posiada dobre przygotowanie, tak pod względem naszych zainteresowań jak i zasad konspiracji. Ujemną jego cechą jest brak inicjatywy w rozszerzaniu swych możliwości mających na celu zdobywanie informacji jak i również mała aktywność w wykonywaniu udzielonych mu zadań. Poza tym t.w. ps. „Jan” ostatnio co pewien czas zrywa spotkania. W ubiegłych latach do 1968r. był zawsze zdyscyplinowany i chętny do współpracy. Od 1968r. kilkakrotnie spowodował dłuższe przerwy w łączności. Przyczyną tego jest częściowe zniechęcenie się jego do współpracy, które wyjaśnił brakiem widocznych efektów. Należy również sądzić, że wpływ na ten stan wywarł , iż w ubiegłych latach był on systematycznie wynagradzany. Natomiast w roku 1968-m wynagradzany był jeden raz w m-cu grudniu, a w 1969-m dwa razy tj. w m-cu marcu otrzymał 300 zł w m-cu grudniu, 400 zł. Możliwości t.w. ps. „Jan” w zasadzie ograniczają się do zabezpieczenia ochranianego obiektu kryptonim „Tabor”, co wynika z faktu, że poza miejscem pracy bliższych kontaktów nie utrzymuje. Uwzględniając potrzeby operacyjne i możliwości t.w. ps. „Jan” należy stwierdzić, że istnieje celowość dalszego jego wykorzystania zgodnie z następującymi kierunkami:                                                                                                                                                                     1)  Prowadzenie kontroli operacyjnej pod względem postawy politycznej i zachowania się wyłonionych osób znanych z antypaństwowej działalności politycznej w ubiegłym okresie, przejawiających tendencje warcholskie lub zasługujących na uwagę z innych względów.                                                                                                                                                                   2) Ujawnianie osób przejawiających wrogą działalność, zajmujących wrogą postawę, inspiratorów zakłóceń, elementów warcholskich, oraz osób zasługujących na uwagę z innych względów.                                                                                                                                                                    3) Rozpoznanie  działalności na terenie zakładu członów sekty świadkowie „Jehowy”.                                                                                                                                                                      4) Prowadzenie rozpoznania osób posiadających powiązania za granicą.                                                   5) Zabezpieczenie dopływu informacji odnośnie studentów odbywających praktyki w zakładzie.                                                                                                                                                                         6) Śledzenie nastrojów wśród załogi. Ustalanie wszelkich zjawisk sytuacji konfliktowych, krzywdzących decyzji, prawidłowości wprowadzania nowych norm pracy, bałaganu itp. mogących spowodować nastroje niezadowolenia i przerwy w pracy.                                                                                                                                                                            7) Ujawnianie okoliczności i warunków stwierdzających groźbę powstawania wypadków pożarów, awarii itp.                                                                                                                                                                    8) Sygnalizowanie o podejrzanych wypadkach wskazujących na celową szkodliwą działalność.                                                                                                                                                                 9) Rozpoznanie sytuacji na terenie zakładu celem zapobiegania wszelkim formom wrogiej działalności jak:                                                                                                                                                             wrogie destrukcyjne wystąpienia                                                                                                                          akcje klerykalne                                                                                                                                                  – wrogie napisy, ulotki, hasła itp.                                                                                                                                                                               10) Ustalanie wszelkich nieprawidłowości produkcyjnych, postępu technicznego, zaniedbań, nie przestrzeganie przepisów ppoż. itp., zabezpieczenia urządzeń newralgicznych itp.                                                                                                                                                                              Tw. ps. „Jan” sprawdzany będzie przez b.t.w. „Izabella” i b.t.w. „Jurek” //..//(pisownia oryginalna)                                                                                                                                                      W 1982 roku insp. Wydz. II KW MO w Siedlcach sierż. sztab. Andrzej Nasuta wystawił wniosek o rozwiązanie współpracy i umieszczenie jego akt a archiwum Wydziału  „C” KW MO w Siedlcach  zaliczeniem do kategorii B-30 teczka personalna i B-15 i do B-15 teczka robocza. Głównym powodem było to, że 31.12.1981 roku przeszedł na emeryturę tracąc przez to możliwość uzyskiwania interesujących SB informacji. W czasie trwania współpracy prowadzili go kolejno funkcjonariusze organów bezpieczeństwa: 1956-62 por. Witold Białas, następnie kolejno kpt. Roman Sabala, szer. Stanisław Przysowa, ppor. Janusz Cylwik, ppor. Tadeusz Gozdek, st. sierż. Zenon Kosmalski, ppor. Janusz Chojnowski i sierż. sztab. Andrzej Nasuta. Ostatnie spotkanie z tw ps. „Jan odbyto9.02.1981 roku. Za przekazywane informacje był kilkadziesiąt razy wynagradzany w formie pieniężnej i rzeczowej na sumę kilkudziesięciu tysięcy złotych. W archiwach IPN znajdują się 152 mikrofilmy zawierające dokumenty dotyczących jego osoby.

 

Dodaj komentarz